Geitenmelkpoeder voor honden en katten: waarvoor en hoeveel?

Wat is geitenmelkpoeder?

Geitenmelkpoeder is precies wat de naam zegt: geitenmelk die tot poeder is gedroogd, zodat je hem lang kunt bewaren en per portie vers kunt aanmaken met water. Je lost een afgemeten hoeveelheid poeder op in afgekookt, afgekoeld water en je houdt een romige melk over die qua samenstelling dicht bij verse geitenmelk ligt.

Veel poeders zijn meer dan alleen gedroogde melk. Het geitenmelkpoeder van Meadowfield is bijvoorbeeld speciaal samengesteld voor jonge dieren: naast geitenmelkpoeder zitten er eipoeder, gistextract en zalmolie (rijk aan omega 3) in, plus toegevoegde vitamines A, D3 en E. Daardoor is het meer dan een melkje alleen en sluit het beter aan op de behoefte van een groeiende puppy of kitten dan gewone melk uit de supermarkt.

Belangrijk om meteen helder te hebben: geitenmelkpoeder is een aanvulling, geen volwaardig dagmenu. Het hoort bovenop een goed basisdieet, en voor wat daar in hoort lees je onze gidsen over de beste hondenvoeding en de beste kattenbrokken.

Geitenmelk of koemelk: waarom verteert het makkelijker?

De meeste volwassen honden en katten zijn in zekere mate lactose-intolerant. Na de babytijd maken ze minder van het enzym lactase aan dat melksuiker (lactose) afbreekt, en oudere dieren verteren lactose vaak slechter dan jonge. Een flinke scheut gewone koemelk geeft daarom regelmatig een zachte ontlasting of een opgeblazen buik.

Geitenmelk valt bij veel dieren milder uit, om twee redenen die veterinaire bronnen noemen. Ten eerste bevat geitenmelk minder lactose dan koemelk. Ten tweede zijn de vetbolletjes kleiner, waardoor de melk doorgaans makkelijker te verteren is. Geitenmelk is daarbij van nature wat rijker aan onder meer eiwit, calcium en vitamine A. Eerlijk blijven: een deel van de gezondheidsclaims rond geitenmelk is nog niet hard wetenschappelijk bewezen, en minder lactose is niet hetzelfde als lactosevrij. Een echt lactose-intolerant dier kan er dus alsnog darmklachten van krijgen.

Waarvoor gebruik je geitenmelkpoeder?

Geitenmelkpoeder is een veelzijdig product. Dit zijn de situaties waarin eigenaren het het vaakst inzetten:

Steuntje tijdens het spenen

Rond de leeftijd van drie tot vier weken beginnen puppy's en kittens de overstap te maken van moedermelk naar vast voer. In die speenfase kun je geitenmelkpoeder gebruiken om een papje te maken van weekgemaakte brokken, of om de jongen kennis te laten maken met een smaak die dicht bij moedermelk ligt. Het maakt de overgang zachter en aantrekkelijker.

Smaakmaker voor een kieskeurige eter

Een scheutje aangemaakte geitenmelk over de brokken of door het natvoer maakt een maaltijd geuriger en smakelijker. Voor honden en katten die met hun neus omhoog bij de bak staan, of voor een dier dat na ziekte weer op gang moet komen, kan dat net het zetje zijn. Wil je weten hoeveel en hoe vaak je je hond eigenlijk hoort te voeren? Lees dan ook wat je je hond per dag moet geven.

Vocht en een tussendoortje

Vooral dieren die vooral droogvoer eten, drinken niet altijd genoeg. Een beetje aangemaakte geitenmelk is een smakelijke manier om extra vocht binnen te krijgen, en als af en toe een tussendoortje is het een gewaardeerde traktatie. Hou het wel klein en bij de dagelijkse hoeveelheid (zie hieronder).

Aanvulling, geen vervanging

Bij dit alles geldt steeds hetzelfde principe: geitenmelk is een aanvulling bovenop compleet voer, geen volledige maaltijd op zich. Voor de omega 3 die ook in dit poeder zit, maar dan geconcentreerd, lees je trouwens ons artikel over zalmolie voor honden en katten.

Geitenmelk voor puppy's en kittens: belangrijke nuance

Geitenmelkpoeder wordt vaak genoemd in een adem met pasgeboren puppy's en kittens, en hier is een eerlijke nuance op z'n plaats. Als steuntje tijdens het spenen, naast de moeder, is geitenmelk prima. Maar als je een volledig moederloos pasgeboren nestje moet grootbrengen, is gewone geitenmelk niet genoeg.

Veterinaire bronnen zijn daar duidelijk over. Pure geitenmelk levert op zichzelf niet het eiwit- en vetgehalte dat zo'n snelgroeiend jong nodig heeft, en de samenstelling van hondenmelk verschilt sterk van die van geiten- of koemelk. Een moederloos nestje hoort daarom een echte melkvervanger (milk replacer) te krijgen die speciaal voor puppy's of kittens is gemaakt, en in de eerste levensuren is colostrum (de eerste, beschermende moedermelk) cruciaal.

Met andere woorden: geitenmelkpoeder is een fijne hulp tijdens het spenen en als smaakmaker, maar het is geen vervanging voor colostrum en geen complete melkvervanger voor een nestje zonder moeder. Bij twijfel is de dierenarts altijd je eerste aanspreekpunt.

Hoeveel geitenmelk geef je?

Er is geen vaste veterinaire norm in milliliters, dus de verpakking is altijd leidend. Voor puppy's en kittens in de speenfase staat op de verpakking van het geitenmelkpoeder een voederrichtlijn per leeftijd en gewicht; houd die aan en pas hem aan op hoe je jong het verdraagt.

Gebruik je geitenmelk als tussendoortje of smaakmaker voor een volwassen hond of kat, hou het dan klein. Een bruikbare richtlijn die dierenarts-sites noemen, is ongeveer 30 ml (twee tot drie eetlepels) aangemaakte melk per circa 9 kg lichaamsgewicht, en niet elke dag een volle portie. Voor katten geldt: een kat is veel lichter dan een gemiddelde hond en krijgt dus duidelijk minder.

Hou daarnaast de tien-procent-regel aan: snacks en niet-complete voeding, zoals een melkje, horen samen niet meer dan ongeveer tien procent van de dagelijkse voeding uit te maken. De overige negentig procent komt uit compleet voer. Zo blijft de voeding in balans en voorkom je ongemerkte gewichtstoename.

Hoe maak je geitenmelkpoeder aan?

Aanmaken is eenvoudig, maar hygiene en de juiste verhouding zijn belangrijk, zeker bij jonge dieren. Zo doe je het:

1. Werk met grondig schoon materiaal. Spoel het flesje, de beker of het bakje en de lepel goed om, zodat er geen bacterien achterblijven. Bij heel jonge dieren maak je het materiaal extra schoon.
2. Maak aan met afgekookt, afgekoeld water. Meng de hoeveelheid poeder en water volgens de verhouding op de verpakking; die verhouding is leidend en verschilt per product. Roer tot het poeder volledig is opgelost en er geen klontjes meer zijn.
3. Serveer op kamertemperatuur. Geef de melk niet koud uit de koelkast en niet heet, maar lauw, en roer nog even goed door voordat je het geeft.
4. Begin met een kleine hoeveelheid en bouw op. Geef de eerste keren wat minder, zodat de spijsvertering kan wennen en je ziet of je dier de melk goed verdraagt. Krijgt je dier een zachte ontlasting, ga dan terug en bouw langzamer op.
5. Maak dagelijks vers en bewaar restjes gekoeld. Maak per keer een dagportie, bewaar die afgedekt in de koelkast en gooi melk weg die te lang heeft gestaan. Zo voorkom je dat er bacteriegroei optreedt.

Wanneer ben je voorzichtig?

Voor de meeste honden en katten is een beetje aangemaakte geitenmelk prima. Toch zijn er situaties waarin je extra moet opletten of beter even met je dierenarts overlegt.

De rode draad: zie geitenmelkpoeder als een lekkere, makkelijk verteerbare aanvulling, bouw rustig op, hou de hoeveelheid klein en laat bij twijfel, bij een nestje zonder moeder of bij aanhoudende klachten je dierenarts meekijken. Dan haal je het meeste uit geitenmelk zonder onnodig risico.

Veelgestelde vragen

Wat is geitenmelkpoeder en waarvoor gebruik je het?

Geitenmelkpoeder is gedroogde geitenmelk die je met afgekookt, afgekoeld water aanmaakt tot een romige melk. Je gebruikt het als steuntje tijdens het spenen van puppy's en kittens, als smaakmaker over de brokken of het natvoer voor een kieskeurige eter, en als af en toe een tussendoortje. Het is een aanvulling bovenop compleet voer, geen volledige maaltijd. Het poeder van Meadowfield is daarnaast verrijkt met eipoeder, zalmolie en de vitamines A, D3 en E.

Is geitenmelk gezond voor honden en katten?

Geitenmelk bevat minder lactose dan koemelk en wordt door veel dieren makkelijker verdragen, mede doordat de vetbolletjes kleiner zijn. Het is van nature ook wat rijker aan onder meer eiwit, calcium en vitamine A. Wel is een deel van de gezondheidsclaims nog niet hard bewezen, en minder lactose is niet lactosevrij. Zie het daarom als een smakelijke aanvulling in beperkte hoeveelheid, niet als medicijn of als compleet voer.

Mag een puppy of kitten geitenmelk(poeder)?

Als steuntje tijdens het spenen, naast de moeder, is geitenmelkpoeder prima en kun je er bijvoorbeeld een papje van weekgemaakte brokken mee maken. Maar voor een volledig moederloos pasgeboren nestje is gewone geitenmelk niet genoeg: die levert op zichzelf niet het juiste eiwit- en vetgehalte. Een nestje zonder moeder hoort een complete melkvervanger voor puppy's of kittens te krijgen, plus colostrum in de eerste uren. Schakel bij wezen of zieke jonge dieren altijd je dierenarts in.

Hoeveel geitenmelk mag een hond of kat per dag?

Er is geen vaste norm in milliliters, dus volg de verpakking; voor puppy's en kittens staat daar een richtlijn per leeftijd en gewicht. Voor een volwassen hond als tussendoortje noemen dierenarts-sites ongeveer 30 ml (twee tot drie eetlepels) aangemaakte melk per circa 9 kg lichaamsgewicht, en niet dagelijks een volle portie. Een kat krijgt vanwege haar lagere gewicht duidelijk minder. Hou snacks samen onder ongeveer tien procent van de dagelijkse voeding.

Hoe maak je geitenmelkpoeder aan?

Werk met schoon materiaal en meng het poeder met afgekookt, afgekoeld water volgens de verhouding op de verpakking, tot er geen klontjes meer zijn. Serveer de melk op kamertemperatuur en roer nog even goed door. Begin met een kleine hoeveelheid en bouw op, zodat de spijsvertering kan wennen. Maak per keer een verse dagportie en bewaar restjes afgedekt in de koelkast.

Is geitenmelk beter dan koemelk voor honden en katten?

Voor de meeste honden en katten is geitenmelk een betere keuze dan koemelk, omdat het minder lactose bevat en doorgaans makkelijker wordt verteerd. Koemelk geeft vaker een zachte ontlasting of een opgeblazen buik. Toch blijft ook geitenmelk een aanvulling die je in beperkte hoeveelheid geeft; nodig is melk niet, en een lactose-intolerant dier kan ook geitenmelk slecht verdragen.

Kan geitenmelk diarree veroorzaken bij honden of katten?

Ja. Omdat geitenmelk nog steeds lactose bevat, kan te veel ervan of een echte lactose-intolerantie zorgen voor diarree, winderigheid of braken. Begin daarom klein, bouw rustig op en let op de ontlasting. Houden de klachten aan, geef het dan niet opnieuw en overleg bij twijfel met je dierenarts.